Nieuwsbrief oktober 2026

We zullen moeten wennen aan het idee van bevolkingskrimp en sterke vergrijzing. Maar het is niet eenvoudig om goed te anticiperen op demografische ontwikkelingen. In deze nieuwsbrief: De nieuwe editie van de Lichtkogel gaat over demografische bewegingen. Kom je naar de Lichtkogel Experience?
Laag geboortecijfer maakt een einde aan de groei

Nederland is een welvarend land. En als het even kan, houden we dat zo. Maar onze samenleving vergrijst, net als die in andere delen van de wereld. Ook het geboortecijfer blijft dalen. De deskundigen die aan het woord komen in deze publicatie waarschuwen al langer: we zullen moeten wennen aan het idee van bevolkingskrimp en sterke vergrijzing.
🚼 Hoe zorgen we ervoor dat de maatschappij blijft functioneren als er steeds minder mensen zijn om haar draaiende te houden?
Het Nieuwe Dorp

In 2026 bestaat het dorp Nagele in de Noordoostpolder zeventig jaar. Het is volgens de principes van Het Nieuwe Bouwen bedacht én gebouwd met aandacht voor licht, lucht en ruimte. Nagele was een modeldorp, waarin vernieuwing en vooruitgang centraal stonden. Ook was het een maatschappelijke proeftuin voor de samenstelling van de bevolking.
🚺 Stel nu dat we opnieuw zo’n vernieuwend dorp bedenken en bouwen, maar dan op basis van de aankomende demografische ontwikkelingen.
🗓 Dinsdag 24 november 2026 | 13:00 – 17:30 uur
📍 Vestiging Rijkswaterstaat, Den Bosch
Tijdens de Lichtkogel Experience bedenken en maken de deelnemers een nieuw dorp voor de bewoners van de toekomst: Het Nieuwe Dorp. Steeds wordt een onderwerp ingeleid door een expert, waarna de deelnemers in stappen werken aan het ontwerp voor Het Nieuwe Dorp.
Nieuwe regionale krachten wakker kussen

Limburg en Zeeland willen, als het aan Emile Roemer en Hugo de Jonge ligt, niet meer bekendstaan als krimpregio’s. Volgens hen is dit verleden tijd, of zelfs nooit aan de orde geweest. Als bestuurders hebben ze ambitieuze plannen.
- Emile Roemer houdt voor de komende decennia rekening met een lichte groei: “Als een regio een bepaald stempel krijgt, kun je daar gruwelijk veel last van hebben. Wij hebben dat Calimero-gevoel juist al lang en breed achtergelaten, omdat we een regio hebben met veel potentie.”
- Hugo de Jonge ziet dat Zeeland sterk vergrijst en sterk ontgroent: “Als je extra wijkjes bij de dorpen bouwt, kun je de scholen behouden en het dorp interessant houden voor ondernemers. We willen steden die bruisen. Dat is nodig om aantrekkingskracht te genereren.”
De betekenis van demografische bewegingen

🚹 Wat is de betekenis van demografische bewegingen voor de leefomgeving? In deze editie artikelen over:
- Europa vergrijst en de potentiële beroepsbevolking krimpt. Jonge immigranten zijn dan ook hard nodig. Maar de Europese landen zijn daarin wel elkaars concurrent. Wie weet de ‘harde werkers’ en ‘knappe koppen’ aan zich te binden?
- Huishoudens worden gemiddeld steeds kleiner. Nederlanders wonen steeds vaker alleen. Deze huishoudensverdunning zorgt voor een sterke toename in de vraag naar woningen. Gelukkig zijn er veel mogelijkheden om de ingewikkelde demografische, ruimtelijke en sociale puzzel van deze verdunning op te lossen.
- Het staat buiten kijf dat de klimaatverandering ruimte gaat vergen in Nederland. Daardoor is niet langer overal alles mogelijk. Mensen hoeven nog niet te verhuizen naar minder natte of minder verzakkende plekken. Maar bedrijven merken wel al dat ze zich niet meer overal kunnen vestigen.
Dorp voor de bewoners van de toekomst

Kom op 24 november naar de vestiging van Rijkswaterstaat in Den Bosch en werk mee aan het ontwerp van Het Nieuwe Dorp. Wat heeft deze bijeenkomst je te bieden?
- Leer meer over demografische bewegingen en de gevolgen ervan voor onze leefomgeving.
- Verken de gevolgen van demografische veranderingen voor de maatschappelijke, ruimtelijke en economische omgeving.
- Ontwerp een vernieuwend dorp dat voorbereid is op deze ontwikkelingen en zo nodig mee kan bewegen.
🚼 Meld je snel aan voor deze bijeenkomst, want VOL=VOL.
